Gia công trong thương mại là hoạt động thương mại đặc thù được quy định từ Điều 178 đến Điều 183 tại Mục 1 Chương VI Luật Thương mại (xác thực tại Văn bản hợp nhất số 03/VBHN-VPQH ngày 28/6/2017).
Trong chuỗi cung ứng xuất nhập khẩu Việt Nam, gia công hàng hóa cho thương nhân nước ngoài giữ vai trò trọng yếu trong lĩnh vực dệt may, da giày, điện tử và cơ khí. Nắm vững toàn bộ 6 điều khoản này giúp doanh nghiệp ký kết hợp đồng chặt chẽ, xử lý đúng định mức nguyên phụ liệu miễn thuế và thanh khoản hải quan thuận lợi.
📥 [TẢI VỀ LUẬT THƯƠNG MẠI HỢP NHẤT 03/VBHN-VPQH BẢN GỐC (PDF)]
Mục lục nội dung Mục 1: Gia công trong thương mại (Điều 178 – Điều 183)
-
Điều 178: Khái niệm gia công trong thương mại.
-
Điều 179: Hình thức hợp đồng gia công.
-
Điều 180: Quy định về hàng hóa gia công.
-
Điều 181: Quyền và nghĩa vụ của bên đặt gia công.
-
Điều 182: Quyền và nghĩa vụ của bên nhận gia công.
-
Điều 183: Quy định về thù lao gia công.
Phân tích chi tiết quy định từ Điều 178 đến Điều 183 Luật Thương mại
1. Bản chất, hình thức hợp đồng và đối tượng gia công (Điều 178 – Điều 180)
-
Khái niệm hoạt động (Điều 178): Bên nhận gia công tiếp nhận toàn bộ hoặc một phần nguyên liệu, vật liệu từ bên đặt gia công để thực hiện một hoặc nhiều công đoạn sản xuất theo đúng yêu cầu kỹ thuật của bên đặt gia công nhằm hưởng thù lao.
-
Hình thức hợp đồng gia công (Điều 179): Bắt buộc phải được lập thành văn bản hoặc các hình thức pháp lý có giá trị tương đương văn bản (như điện báo, telex, fax, thông điệp dữ liệu điện tử).
-
Phạm vi hàng hóa gia công (Điều 180):
-
Mọi loại hàng hóa hợp pháp đều được phép gia công, ngoại trừ hàng hóa thuộc diện cấm kinh doanh.
-
Trường hợp đặc biệt: Nếu nhận gia công hàng hóa cho thương nhân nước ngoài để tiêu thụ ở nước ngoài, các mặt hàng thuộc diện cấm kinh doanh, cấm xuất khẩu, cấm nhập khẩu vẫn có thể được gia công nếu được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp phép.
-
2. Quyền và nghĩa vụ của Bên đặt gia công (Điều 181)
Bên đặt gia công có 5 nhóm quyền và nghĩa vụ cốt lõi trong quá trình thực hiện hợp đồng:
-
Cung ứng nguyên vật liệu: Bàn giao một phần hoặc toàn bộ nguyên liệu, vật liệu gia công hoặc chuyển tiền để bên nhận tự mua vật liệu theo đúng số lượng, chất lượng và mức giá thỏa thuận.
-
Thu hồi tài sản sau thanh lý: Nhận lại toàn bộ sản phẩm gia công hoàn chỉnh, máy móc thiết bị cho thuê/mượn cùng nguyên phụ liệu, vật tư dư thừa và phế phẩm, phế liệu khi thanh lý hợp đồng (trừ trường hợp có thỏa thuận khác).
-
Xử lý tại chỗ sản phẩm và nguyên phụ liệu dư: Được quyền bán, tiêu hủy hoặc tặng biếu tại chỗ đối với sản phẩm gia công, máy móc thiết bị cho thuê/mượn và phế liệu, phế phẩm phù hợp với quy định pháp luật hiện hành.
-
Giám sát kỹ thuật tại xưởng: Cử người đại diện kiểm tra, giám sát tiến độ tại cơ sở gia công hoặc cử chuyên gia hướng dẫn kỹ thuật sản xuất và nghiệm thu chất lượng sản phẩm.
-
Chịu trách nhiệm sở hữu trí tuệ: Chịu trách nhiệm pháp lý toàn diện về tính hợp pháp của quyền sở hữu trí tuệ đối với hàng hóa gia công, nguyên phụ liệu và máy móc chuyển giao cho bên nhận.
3. Quyền và nghĩa vụ của Bên nhận gia công (Điều 182)
Bên nhận gia công được pháp luật bảo hộ về chính sách thuế và quyền thương mại gắn liền với 5 nội dung sau:
-
Cung ứng nguyên vật liệu bổ sung: Có quyền cung ứng một phần hoặc toàn bộ nguyên vật liệu phục vụ gia công theo thỏa thuận về số lượng, chất lượng, tiêu chuẩn kỹ thuật và đơn giá.
-
Hưởng thù lao và chi phí: Nhận đầy đủ thù lao gia công cùng các khoản chi phí hợp lý phát sinh theo hợp đồng.
-
Quyền xuất khẩu tại chỗ: Khi gia công cho tổ chức, cá nhân nước ngoài, bên nhận gia công được quyền thực hiện thủ tục xuất khẩu tại chỗ đối với sản phẩm gia công, máy móc thuê mượn và nguyên phụ liệu dư thừa theo ủy quyền của bên đặt gia công.
-
Ưu đãi miễn thuế nhập khẩu: Được miễn thuế nhập khẩu đối với máy móc, thiết bị, nguyên liệu, phụ liệu, vật tư tạm nhập khẩu theo định mức để thực hiện hợp đồng gia công cho đối tác nước ngoài theo quy định pháp luật về thuế.
-
Trách nhiệm tính hợp pháp của hoạt động gia công: Chịu trách nhiệm về tính hợp pháp của hoạt động gia công trong trường hợp hàng hóa thuộc diện cấm kinh doanh, cấm xuất khẩu hoặc cấm nhập khẩu.
4. Quy định về thù lao gia công (Điều 183)
-
Hình thức thanh toán thù lao: Bên nhận gia công có thể nhận thù lao bằng tiền hoặc thanh toán bằng chính sản phẩm gia công, máy móc, thiết bị dùng để gia công.
-
Lưu ý nghĩa vụ thuế nhập khẩu đối với thù lao bằng hiện vật: Trường hợp gia công cho thương nhân nước ngoài, nếu bên nhận gia công nhận thù lao bằng sản phẩm gia công hoặc máy móc thiết bị dùng để gia công thì bắt buộc phải tuân thủ đầy đủ các quy định pháp luật về nhập khẩu và nộp thuế đối với phần sản phẩm, máy móc đó.
Bảng tổng hợp đối chiếu quyền và nghĩa vụ trong hợp đồng gia công
| Tiêu chí | Bên đặt gia công (Điều 181) | Bên nhận gia công (Điều 182 – 183) |
| Cung ứng vật tư | Giao nguyên liệu, vật liệu chính hoặc giao tiền mua | Có thể cung ứng một phần hoặc toàn bộ theo thỏa thuận |
| Chính sách thuế XNK | Chịu trách nhiệm xử lý hàng dư thừa khi thanh lý | Được miễn thuế nhập khẩu nguyên phụ liệu, máy móc theo định mức |
| Quyền xử lý tại chỗ | Được bán, tiêu hủy, tặng biếu tại chỗ đúng luật | Được xuất khẩu tại chỗ sản phẩm, vật tư dư theo ủy quyền |
| Thù lao gia công | Thanh toán bằng tiền hoặc hiện vật theo thỏa thuận | Nhận tiền hoặc nhận sản phẩm, máy móc (phải làm thủ tục NK) |
| Trách nhiệm pháp lý | Chịu trách nhiệm về bản quyền, sở hữu trí tuệ | Chịu trách nhiệm về tính hợp pháp nếu gia công hàng cấm |
(Nguồn tham khảo: Mục 1 Chương VI Luật Thương mại hợp nhất số 03/VBHN-VPQH)
TƯ VẤN THỦ TỤC HẢI QUAN & HỢP ĐỒNG GIA CÔNG TRỌN GÓI
Quý doanh nghiệp cần tư vấn soạn thảo hợp đồng gia công xuất nhập khẩu chuẩn quy định Luật Thương mại (Điều 178 – Điều 183), thông báo cơ sở sản xuất, xây dựng định mức nguyên phụ liệu miễn thuế hoặc làm báo cáo quyết toán hải quan gia công cuối năm, xin vui lòng liên hệ:
CÔNG TY TNHH ĐẠI LÝ HẢI QUAN ĐÔNG PHƯƠNG
-
Thông tin liên hệ:
-
Hotline: 0932 220 339 (Mr. Tony)
-
Email: tony@dongphuong.vn
-
Website: https://dongphuong.vn/
-
Địa chỉ: Số 11 Đường số 12, KDC Cityland Park Hills, Phường Gò Vấp, TP. Hồ Chí Minh, Việt Nam
-
Dịch vụ cung cấp: Đại lý làm thủ tục hải quan trọn gói, tư vấn mở tờ khai loại hình gia công (E21, E52), thủ tục xuất nhập khẩu tại chỗ, lập báo cáo quyết toán gia công – sản xuất xuất khẩu, cước vận tải biển – hàng không quốc tế và logistics kho vận nội địa.
